با درود

 

راستش خیلیها بین اینها فرقی نمیذارن که اشتباه محضه.

 

" زبان (language)عبارتست از یک نظام صوتی قراردادی که بوسیله دستگاه گفتار آدمی تولید می شود  و افراد جامعه آن را برای ارتباط با یکدیگر به کار می برند .

 

هر زبان در طول تاریخ تحت تاثیر عوامل جغرافیایی ، فرهنگی ،  برخورد زبانها  و جز آن دستخوش دگرگونی های فراوانی می شود که در نتیجه گونه ها و صورتهای متفاوتی از آن پدیدار می شود . این گونه ها و صورتهای مختلف را لهجه و گویش می نامند .

 

لهجه (accent)صورت تغییر یافته ای از یک زبان است که برای سخنگویان آن زبان قابل فهم باشد . لهجه ها معمولا تنها تفاوتهای آوایی  وواژگانی ( و کمتر دستوری ) با یکدیگر دارند.

 

گویش (dialect  ) صورت تغییر یافته ای از یک زبان است که برای سخنگویان آن زبان قابل فهم نباشد . گویش ها علاوه بر تفاوتهای آوایی  و واژگانی تفاوتهای دستوری با یکدیگر دارند . "

 

خوب اینها به نقل از خانم دکتر ایران کلباسی −  استاد مسلم گویش شناسی − ( استاد راهنمای منم بودن .  ) بود .

 

فقط دو تا نکته یکی اینکه این تعریفها مطلق نیستن یعنی نمی شه تعریف دقیقی داد . دوم اینکه این اصطلاحها نسبی هستن . یعنی حد واقعی یه گویش و لهجه دقیقا معلوم نیست .

 

حالا توضیح میدم .

اینجوری بگم .

مثلا ترکی استانبولی نسبت به فارسی معیار یه زبان هست .

اما ترکی آذری نسبت به فارسی معیار یه گویش هست .

ترکی استانبولی نسبت به ترکی آذری  یه گویش هست . چون یه نوع ترکیه . اما همدیگرو درک نمیکنن .

ترکی که تو تبریز صحبت می شه نسبت به ترکی که تو قزوین صحبت می شه یه  لهجه به حساب می آد چون فقط از نظر آوایی و کمی واژگانی با هم فرق دارن .

اما هر دوی اینها نسبت فارسی معیار گویش هستن . چون اصلا همدیگرو درک نمی کنیم.

حالا از ترکی بیاییم بیرون.

مثلا یکی که تو مشهد  مشهدی حرف می زنه نسبت به فارسی معیار گویش حساب می شه.

اما اگه بیاد تهران  و فارسی حرف بزنه دیگه فقط لهجه محسوب میشه برای ما.

خوب فکر کنم دیگه روشن شد.

 

بدرود

 

 

یکشنبه ٢٤ اسفند ۱۳۸٢ساعت ۸:۱٢ ‎ق.ظ توسط جوجه زبانشناس نظرات ()